//
you're reading...
Prace ze sprawozdaniami

Wskaźnik zyskowności

Wskaźniki zyskowności, określane też wskaźnikami rentowności lub stopami zyskowności, są podstawowymi miernikami informacji o szybkości zwrotu zaangażowanego w przedsiębiorstwie kapitału. Mierzą one efektywność działalności firmy przez odniesienie osiągniętego zysku do sprzedaży, majątku firmy lub kapitału własnego. Wskaźniki te mogą być również wykorzystywane w analizie prospektywnej, w której prezentuje się przyszłą sytuację majątkowo-finansową firmy.

Rentowność przedsiębiorstwa może być prezentowana przy pomocy następujących wskaźników, obrazujących zyskowność:

- sprzedaży (rentowność handlowa),

- majątku (rentowność ekonomiczna),

- kapitałów własnych (rentowność finansowa),

- obcych pożyczek (dzwignia finansowa).

Wskaźniki rentowności sprzedaży określają udział odpowiedniego wyniku finansowego w przychodach ze sprzedaży. Mogą one być liczone jako rentowność brutto i netto, w zależności od kategorii zysku przyjmowanej do obliczeń.

Wielkość tego wskaźnika jest niezależna od stopy opodatkowania zysku. Odzwierciedla natomiast politykę cen przedsiębiorstwa oraz zysk, jaki generuje ono poprzez określoną wielkość sprzedaży. Jednak poziom wskaźnika rentowności sprzedaży brutto jest zdeterminowany strukturą zysku generowanego na poszczególnych rodzajach działalności przedsiębiorstwa. Zależy on więc od zysku osiągniętego na działalności podstawowej, działalności finansowej, wyniku na pozostałej sprzedaży oraz od salda strat i zysków nadzwyczajnych. Stąd, w praktyce, pożądane jest ustalenie rentowności na działalności podstawowej jako relacji zysku przed opodatkowaniem osiągniętego na tej działalności od przychodów netto ze sprzedaży wyrobów i usług. Zyski z pozostałej działalności mogą bowiem mieć charakter jednorazowy, okazjonalny, a więc będą wówczas zakłócać porównywalność w czasie wskaźników rentowności sprzedaży brutto na łącznej działalności gospodarczej przedsiębiorstwa. Poziom wskaźnika rentowności sprzedaży brutto na działalności podstawowej jest zdeterminowany strukturą asortymentową wyrobów o różnej rentowności jednostkowej oraz specyfiką branży.

Wskaźnik ten określany jest również jako zwrot ze sprzedaży. Informuje on o udziale zysku po opodatkowaniu (zysk netto) w wartości sprzedaży, czyli jaką marżę zysku przynosi dana wartość sprzedaży. Im niższy jest ten wskaźnik, tym większa wartość sprzedaży musi być zrealizowana dla osiągnięcia określonej kwoty zysku. Większa wartość wskaźnika oznacza zatem korzystniejszą kondycję finansową firmy. Podniesienie rentowności netto oznacza bowiem wzrost efektywności sprzedaży, gdyż każda złotówka sprzedaży generuje dodatkowy zysk, czyli mniejsza sprzedaż przynosi większy zysk. Wielkość wskaźnika rentowności sprzedaży netto jest uzależniona od rodzaju działalności przedsiębiorstwa. W praktyce na ogół powtarza się zależność, iż zyskowność jest niższa przy wytwarzaniu wyrobów charakteryzujących się krótkim cyklem produkcyjnym i możliwością szybkiej ich sprzedaży. Natomiast wyższa marża zyskowności jest niezbędna w sytuacji dłuższego cyklu eksploatacyjnego. Krótszy cykl obrotowy łączy się bowiem z mniejszymi kosztami zamrożenia środków i niższą skalą ryzyka, które rośnie w przypadku wydłużonego cyklu eksploatacyjnego. Przy takim cyklu wyższa rentowność sprzedaży netto powinna skompensować większą skalę kosztów zamrożenia środków i ryzyka.

Wskaźniki rentowności majątku określają efektywność wykorzystania majątku. Dzięki nim firma uzyskuje informację o wielkości zysku netto przypadającego na jednostkę wartości zaangażowanego w firmie majątku jako całości lub jego części. Ustala się je według poniższych wzorów.

Wzory dla ustalenia wskaźników rentowności majątku przedsiębiorstwa

Wskaźnik rentowności

MajątkuZysk netto

_ X 100%

Wartość majątku ogółem

Wskaźnik rentowności

Majątku obrotowegoZysk netto

_ X 100%

Wartość majątku obrotowego ogółem

Wskaźnik rentowności

Majątku trwałegoZysk netto

_ X 100%

Wartość majątku trwałego ogółem

Inny wskaźnik rentowności – wskaźnik rentowności kapitału – informuje o tym, czy zainwestowany własny kapitał przynosi oczekiwane zyski. Pokazuje skuteczność wykorzystania kapitału własnego dla jego pomnażania. Strategia spółki powinna polegać na maksymalizacji tego wskaźnika ponad przeciętną stopę procentową. Jeżeli wskaźnik jest niższy od stopy procentowej, to znaczy, że bardziej opłaca się ulokować kapitał w banku niż inwestować go w firmę.

Wskaźnik rentowności kapitałów własnych wyraża poniższa relacja:

Wskaźnik rentowności Zysk netto

_ = x 100%

kapitałów własnych Kapitały własne

Wskaźnik dźwigni finansowej wyraża korzyści jakie firma może odnieść z korzystania z zewnętrznych źródeł finansowych (jak zaciąganie kredytu w banku lub emisja obligacji). Firma może wtedy uzyskać większy zysk, a tym samym podnieść rentowność kapitału własnego. Aby otrzymać dodatni efekt dźwigni finansowej muszą być spełnione dwa podstawowe warunki.

Po pierwsze rentowność całego kapitału firmy musi być wyższa os stopy oprocentowania kapitału obcego. Gdy to nie będzie spełnione to wtedy zysk wypracowany przez kapitał obcy będzie niższy od płaconych odsetek za ten kapitał. Wówczas odsetki te pochłoną część zysku wypracowanego przez kapitał własny, tym samym obniżając jego rentowność. Mamy wtedy do czynienia z ujemnym efektem dźwigni finansowej, czyli już nie opłaca nam się korzystać z kapitału obcego.

Drugim warunkiem jest zachowanie właściwej struktury kapitału. Jest to właściwie ściśle powiązane z pierwszym warunkiem, ponieważ zbyt duży udział kapitału obcego w kapitale firmy może spowodować wzrost kosztów z tytułu dysponowania kapitałem. Tym samym może zostać wyeliminowany dodatni efekt dźwigni finansowej.

Wykorzystanie efektu dźwigni finansowej można przedstawić za pomocą następującego wzoru:

gdzie:

(r – przyrost rentowności kapitału własnego, wyrażającego efekt dźwigni finansowej, wskaźnik dźwigni finansowej,

Kob. – kapitał obcy,

EBIT – zysk przed spłatą odsetek i opodatkowaniem,

Kw – kapitał własny,

Kog – kapitał ogółem,

i – stopa oprocentowania kapitału obcego,

T – stopa oprocentowania (wyrażona ułamkiem).

Ogólny pogląd na kształtowanie się rentowności spółki można uzyskać opierając się na danych przedstawionych poniżej.

Wyliczenie wskaźników rentowności badanego przedsiębiorstwa

Nazwa wskaźnika

Rok ubiegły

Rok bieżącyRentowności sprzedaży brutto8 %9,60 %Rentowności sprzedaży netto4,80 %5,75 %Rentowności majątku3,12 %3,89 %Rentowności majątku obrotowego6,09 %7,37 %Rentowności majątku trwałego6,41 %8,26 %Rentowności kapitału własnego7,88 %10,66 %Dźwignia finansowa0,92 %-0,23 %

Wszystkie wskaźniki rentowności, w ciągu roku, uległy poprawie. Co jest tendencją prawidłową. Dynamika wzrostu majątku oraz kapitałów własnych firmy (odpowiednio o 13,83% i 5%) była mniejsza niż zysk netto i przychodów ze sprzedaży netto (odpowiednio o 41,95% i 18,36%).

Tym samym efektywność działania spółki uległa poprawie, co ilustrują wskaźniki rentowności. Największy wpływ na wzrost rentowności majątku miał wzrost rentowności majątku trwałego. Wskazuje to na celowość rozszerzenia majątku trwałego spółki. Gdyby spółka tak postąpiła, a zyski nie rosłyby to wskaźnik rentowności majątku obniżyłby się. Wtedy nie miałoby to sensu. Wzrost wskaźnika rentowności brutto wskazuje na obniżenie kosztów w spółce. Akcjonariusze także powinni być zadowoleni ze wzrostu rentowności kapitałów własnych. Wartości tych wskaźników nie są najwyższe, ale ich wzrost napawa optymizmem.

Wskaźnik dźwigni finansowej w roku ubiegłym był dodatni tzn., że spółka osiągała korzyści z wykorzystania kapitałów obcych. Sytuacja uległa pogorszeniu na koniec roku, ponieważ wskaźnik dźwigni finansowej przyjął wartość ujemną. Z tego wynika, że odsetki płacone od kapitałów obcych są wyższe od zysku jaki przynosi kapitał obcy. Spółka w tej sytuacji powinna rozważać korzystania, w takim stopniu, z pożyczek i kredytów.

Biorąc pod uwagę wskaźniki: ogólnego zadłużenia, kapitału własnego w finansowaniu majątku oraz dźwigni finansowej należy stwierdzić, że rosnący udział kapitału obcego nie przyniósł oczekiwanego zwiększenia wskaźnika dźwigni finansowej.

About these ads

About pracemagisterskie

Piszę prace magisterskie

Dyskusja

Brak komentarzy.

Dodaj komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Obserwuj

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

%d bloggers like this: